FAA, hava trafik kontrol merkezlerindeki kritik telsiz frekansı kesintisi ve iletişim arızası nedeniyle ABD genelindeki tüm uçuşları geçici olarak durdurdu.
Üç noktada haber
FAA, kritik hava trafik kontrol merkezlerini etkileyen iletişim ve telsiz frekansı arızası nedeniyle ABD çapında kalkışları durdurma kararı aldı.
Kesinti Boston, Chicago ve New York gibi en yoğun hava sahası kontrol merkezlerinde telsiz frekansı iletişimini doğrudan etkiledi.
ABD Ulaştırma Bakanı Sean Duffy, teknik ekiplerin inceleme yürüttüğünü duyururken daha önce Kongre'den sistem modernizasyonu için 30,1 milyar dolarlık bütçe talep etmişti.
Amerika Birleşik Devletleri Federal Havacılık İdaresi (FAA), hava trafik kontrol merkezlerini etkileyen kapsamlı bir iletişim arızası nedeniyle ülke genelindeki tüm uçuşların kalkışını geçici olarak durdurdu. ABD Ulaştırma Bakanı Sean Duffy, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, uçuş durdurma kararının hava trafik kontrol merkezlerindeki iletişim sorunundan kaynaklandığını ve kurum teknisyenlerinin arızayı incelediğini bildirdi.
Karar, ülkenin en kritik hava trafik kontrol merkezleri arasında yer alan Boston, Chicago ve New York tesislerinde telsiz frekansı kesintilerinin bildirilmesinin ardından alındı. Hava trafik kontrolörleri, pilotlarla iletişim kurmak, hava sahası güvenliğini denetlemek ve trafiği yönlendirmek için belirlenmiş telsiz frekanslarını kullanıyor. Son yıllarda sesli iletişime ek olarak metin tabanlı sistemler de devreye alınmış olsa da telsiz frekanslarındaki geniş çaplı aksama hava sahası yönetimini doğrudan durma noktasına getirdi.
Nadir Görülen Altyapı Kesintisi
Ülke çapında uçuş durdurma kararları sivil havacılık tarihinde son derece nadir uygulanıyor. FAA, benzer ölçekte bir kararı en son Ocak 2023'te pilotlara gerçek zamanlı güvenlik uyarıları sağlayan NOTAM sistemindeki teknik arıza sonrasında almıştı. Daha önceki durdurma ise 11 Eylül 2001 tarihindeki terör saldırıları sırasında gerçekleştirilmişti. Virginia Tech ulaştırma mühendisliği profesörü Susan Hotle, mevcut durumun tek bir sistem arızasının aynı anda çok geniş bir coğrafyayı etkileyebildiğini ve altyapı modernizasyonunun aciliyetini gösterdiğini belirtti. Ulaştırma Bakanı Duffy de Kongre liderlerine başvurarak hava trafik kontrol altyapısının güncellenmesi amacıyla 30,1 milyar dolarlık bütçe talebinde bulunmuştu.
Kesintinin uzaması havayolu şirketleri ve yolcular için operasyonel toparlanma süresini doğrudan uzatabilir. Embry-Riddle Havacılık Üniversitesi profesörü ve eski hava trafik kontrolörü Michael McCormick, kesintinin birkaç saati aşması halinde uçakların ve uçuş ekiplerinin yanlış konumlarda kalacağını, sistemin zincirleme bir karmaşaya sürüklenerek normale dönmesinin günler alabileceğini ifade etti. Öte yandan FAA'in bu hafta hava trafik kontrolörlerine yardımcı olmak üzere devreye aldığı yapay zekâ aracının yüklenicisi Air Space Intelligence, mevcut durdurma kararının SMART sistemiyle herhangi bir bağlantısı olmadığını açıkladı. San Francisco Uluslararası Havalimanı başta olmak üzere ülke genelindeki terminallerde yolcular gecikmelerle karşı karşıya kalırken, FAA sözcüsü arızanın giderilme takvimine dair ek bir ayrıntı paylaşmadı.
Neden önemli?Ülke çapında uçuşların durdurulması binlerce seferi aksatırken, uzmanlar uçak ve mürettebat dengesizliği nedeniyle normale dönüşün günler alabileceğini belirtiyor.
Cevabı beklenen sorular
- İletişim altyapısındaki frekans kesintisinin kesin teknik nedeni nedir ve yedekleme sistemleri neden devreye giremedi?
- Arızanın giderilmesinin ardından uçak ve mürettebat dengesizliğinin çözülmesi kaç gün sürecek?
Kaynaklar ve belgeler
Bu haberde kullanılan belgelere aşağıdaki bağlantılardan ulaşabilirsiniz.
