Kısaca

FAA, hava trafik kontrol kulelerinde 1980'lerden bu yana kullanılan disket tabanlı sistemleri 2028 sonuna kadar Enterprise – Information Display System (E-IDS) ile değiştireceğini açıkladı.

Üç noktada haber

  1. FAA'nın hava trafik kontrolünde kullandığı disket tabanlı sistemler 1980'li yıllara dayanıyor ve hâlen 400'den fazla tesiste aktif olarak bulunuyor.

  2. Disketlerin yerine geçecek olan Enterprise – Information Display System (E-IDS) altyapısının 2028 sonuna kadar 435 tesise kurulması planlanıyor.

  3. Modernizasyonun uygulanacağı ilk beş nokta Atlantic City, Nashville ve Rochester havalimanları ile Atlanta ve Salt Lake City veri merkezleri oldu.

ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA), hava trafik kontrol altyapısında uzun yıllardır kullanılan disket tabanlı sistemleri modernize etmek üzere kapsamlı bir dönüşüm programı başlattığını duyurdu. Kurumun yayımladığı bültene göre, uçuş kontrolörlerinin kritik verilere erişimini sağlayan eski donanımlar aşamalı olarak devreden çıkarılacak. Yeni altyapının kontrolörlerin bilgiye daha hızlı ulaşmasını sağlaması, operasyonel onarım maliyetlerini düşürmesi ve sivil hava yolu taşımacılığında güvenliği artırması hedefleniyor.

Havacılık güvenliği açısından hayati önem taşıyan mevcut disket altyapısı, 1980'li yıllardan kalma sistemlere dayanıyor. FAA verileri, kontrolörlere hayati hava durumu raporları ve diğer operasyonel uyarıları ileten bu mekanizmaların ülke genelinde 400'den fazla tesiste hâlen aktif biçimde kullanıldığını gösteriyor. IBM tarafından 1971 yılında geliştirilen ve CD döneminin öncüsü olan manyetik depolama disketleri, modern dijital ağların hız ve kapasite standartlarının gerisinde kalsa da kurum bünyesinde uzun süre kesintisiz hizmet vermeyi sürdürdü.

Yürütülen modernizasyon çalışması kapsamında eski disketlerin yerini "Enterprise – Information Display System" (E-IDS) adı verilen yeni nesil bir teknoloji alacak. E-IDS, kontrol ekiplerine anlık durum bilgilerini, hava sahası güncellemelerini ve kritik uyarıları entegre bir dijital ekran üzerinden tek noktadan iletecek. FAA, bu yeni dijital platformu 2028 yılının sonuna kadar toplam 435 tesiste tamamen devreye almış olmayı planlıyor.

Dönüşümün ilk aşaması belirlenen beş stratejik merkezde başlayacak. Bu kapsamda yenileme yapılacak ilk noktalar arasında Atlantic City Uluslararası Havalimanı, Nashville Uluslararası Havalimanı ve Greater Rochester Uluslararası Havalimanı yer alıyor. Havalimanı kulelerinin yanı sıra Atlanta ve Salt Lake City'de bulunan iki ana veri işleme merkezi de ilk etapta E-IDS kurulumunun tamamlanacağı tesisler arasında bulunuyor.

Kritik kamu ve savunma sistemlerinde disket teknolojisinin kullanımı FAA ile sınırlı değil. ABD Hava Kuvvetleri, nükleer füze fırlatma silolarında kullanılan 8 inçlik disket altyapısını ancak 2019 yılında tamamen emekliye ayırabilmişti. Benzer şekilde Japon hükümeti de bünyesindeki resmî işlemlerde disket bağımlılığını sonlandırdığını 2024 yılında açıklamıştı. FAA'nın başlattığı bu adım, kritik ulaşım ağlarının modern donanımlarla güncellenmesi yönündeki geniş çaplı dönüşümün devamı niteliğini taşıyor.

Neden önemli?400'den fazla tesiste süren disket bağımlılığının sona ermesi, hava trafik ekiplerinin kritik hava durumu verilerine daha hızlı ulaşmasını sağlayacak ve bakım maliyetlerini azaltacak.

Cevabı beklenen sorular

  • 435 tesisin tamamında planlanan dönüşüm takviminin 2028 yılına kadar operasyonel aksaklık veya gecikme yaşanmadan tamamlanıp tamamlanamayacağı henüz bilinmiyor.
Kaynaklar ve belgeler

Bu haberde kullanılan belgelere aşağıdaki bağlantılardan ulaşabilirsiniz.