Kısaca

Häme Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Akıllı ve Sürdürülebilir Tasarım bölümü öğrencileri, geri dönüştürülmüş kotlar, atık plastikler ve 3B giysi yazılımları kullanarak hazırladıkları yeni moda koleksiyonlarını sergiledi.

Finlandiya'da eğitim veren Häme Uygulamalı Bilimler Üniversitesi (HAMK), Akıllı ve Sürdürülebilir Tasarım lisans programında öğrenim gören genç tasarımcıların hazırladığı projeleri paylaştı. Üniversitenin paylaştığı seçki; atık malzemelerin ileri dönüşümünden üç boyutlu dijital kalıp modellemelerine, geleneksel el sanatlarından mimari esintili kalıplara kadar farklı teknikleri bir araya getirdi. Program kapsamında hazırlanan tasarımlar, hızlı moda endüstrisinin yarattığı malzeme israfına ve çevresel tahribata alternatif sürdürülebilir üretim yöntemleri geliştirmeyi amaçlıyor.

Sergilenen projeler arasında atık malzemelerin dönüştürülmesine odaklanan çalışmalar dikkat çekti. Öğrencilerden Jing Yu, "Närästys" adlı çalışmasında çöpe atılan plastik poşetleri ısı tabancasıyla kesip katmanlayarak kırmızı halı giysisi haline getirdi. Serine Turan ise "Fragments of Blue Denim Dress" başlıklı projesinde eski kot pantolonları dikey kesimler, ham kenarlar ve katmanlı yapılarla uzun bir elbiseye dönüştürdü. Triko alanında çalışan Roosa Siirtola ise üretim fazlası artık iplikleri örgü makinelerinde işleyerek Ay yüzeyindeki kraterleri ve organik dokuları yansıtan üç boyutlu kıyafetler üretti. Laura Jukola, Milda Ramanauskiene, Jing Yu, Annika Koivula, Heli Sahanen ve Olga Saukonoja tarafından hazırlanan "Timeless Threads" projesinde de tekstil artıkları boyanarak tasarımcılar için alet taşımaya uygun ceplere sahip cinsiyetsiz iş kıyafetleri tasarlandı.

Koleksiyonlarda mimari esinlenmeler ve ileri seviye dikiş teknikleri de yer buldu. Elsa Babkova, binaların ışık altındaki silüetlerinden esinlendiği "The Light of Silhouettes" çalışmasında gümüş ve altın degrade hatları kıyafetin tüm yüzeyine taşıdı. Babkova'nın tasarladığı ve iki farklı yönde giyilebilen etek için yürütülen özel dikiş ve iplik denemeleri 400 saati aşkın çalışma sonucunda tamamlandı. Bir diğer öğrenci Marjo Nieminen ise "Oodi" koleksiyonunda Fin mimar Alvar Aalto'nun mimari yapılarından ve nesne tasarımlarından esinlendi. Nieminen, canlı tafta kumaştan hazırladığı "Kajo" isimli çift taraflı gömlek ve "Halla" isimli A kesim eteği, sıfır atık yöntemleri ve geri dönüştürülebilirliği kolaylaştıran tekil malzeme ilkesiyle üretti.

Geleneksel tekstil tekniklerini doğa ve zanaat temalarıyla buluşturan Mari Heiskanen ve Susanna Hyvärinen, "Robin" koleksiyonunda dupion ipeği ile ipek ve pamuk karışımı kumaşları kullandı. Mitolojideki kızılgerdan kuşunun simgesel anlamından yola çıkan ikili, kumaşları küçük parçalar halinde elde boyayarak kişiye özel sipariş odaklı parçalar hazırladı. Saara Kaarla ise "Emerging Spring" projesinde Tiffany vitraylarından ve geleneksel lamba yapımından yararlanarak camın şeffaflığını pamuklu organze kumaş üzerinden modaya taşıdı.

Fiziksel kumaş israfını ortadan kaldırmaya yönelik teknolojik yöntemler de projeler arasında yer aldı. Roosa Lundström, "Shifting Sands" adını verdiği koleksiyonunun tamamını VStitcher yazılımı üzerinde üç boyutlu olarak tasarladı. El boyaması kumaşları ve tığ işi dokuları tarayarak dijital ortama aktaran Lundström, prova ve oran ayarlamalarını doğrudan dijital simülasyon üzerinden yürüttü. Bu yöntem, tasarım sürecindeki fiziksel numune üretimini azaltarak tekstil geliştirme aşamasındaki kumaş ve hammadde kaybını doğrudan engelliyor.

Neden önemli?Hızlı modanın yarattığı çevresel tahribata karşı geliştirilen bu projeler, fiziksel numune israfını azaltan dijital modelleme ve atık maddelerin ileri dönüşümüyle tekstil sektörüne somut alternatifler sağlıyor.

Şu ana kadar bildiklerimiz

  • Öğrencilerden Elsa Babkova'nın tasarladığı ve iki yönlü giyilebilen etek çalışması, özel dikiş sisteminin geliştirilmesiyle birlikte 400 saati aşkın sürede tamamlandı.
  • Roosa Lundström, kumaş taramaları ve el boyaması numuneleri VStitcher yazılımına aktararak fiziksel numune üretimi gerektirmeyen tamamen üç boyutlu bir dijital koleksiyon geliştirdi.
  • Jing Yu, ısı tabancasıyla biçimlendirdiği atık plastik poşetleri kullanarak kalp çarpıntısı hissini simgeleyen bir kırmızı halı kıyafeti üretti.

Cevabı beklenen sorular

  • Deneysel atık dönüştürme yöntemleri ve 3B dijital tasarımların ticari hazır giyim markaları tarafından seri üretime uyarlanıp uyarlanmayacağı bilinmiyor.