Mısır ve Çinli arkeologlar, Mit Rahina'daki Sekhmet Tapınağı çevresinde yürüttükleri kazılarda kerpiç konut kompleksi, şarap üretiminde kullanılan kireçtaşı havuzlar ve II. Ramses dönemine uzanan çok sayıda tarihi eser ortaya çıkardı.
Mısır'ın Mit Rahina bölgesinde yer alan Sekhmet Tapınağı ve çevresinde yürütülen arkeolojik çalışmalarda, kerpiçten inşa edilmiş bir konut kompleksi ile şarap üretiminde kullanıldığı belirlenen kireçtaşı bir yapı kalıntısı açığa çıkarıldı. Mısır Eski Eserler Yüksek Konseyi ile Şanghay Müzesi ortaklığında çalışan Mısır-Çin kazı heyeti, tapınak alanını temizleyip kayıt altına aldıktan sonra çevresindeki yerleşim katmanlarında kazılara başladı. Yapılan incelemeler, tapınak çevresindeki alanın antik Memfis kentinde uzun dönemli bir yerleşim yeri olarak hizmet verdiğini ortaya koydu.
Sekhmet Tapınağı'nın doğusunda tespit edilen kireçtaşı şarap presi, üst ve alt olmak üzere iki havzadan oluşuyor. Güney yönüne doğru eğimli olan üst havza merkezi bir açıklıkla alt havzaya bağlanırken, her iki bölümde de sıvıyı toplamak amacıyla amforaların yerleştirileceği özel yuvalar bulundu. Tesisin iç kısmında saptanan üzüm çekirdekleri, yapının üzüm işleme amacıyla kullanıldığını kanıtladı. Kazı alanında ayrıca antik Memfis'in ana tapınağı olan Büyük Ptah Tapınağı kompleksinden geldiği değerlendirilen taş bloklar ve heykel parçaları da gün ışığına çıkarıldı.
Sahada ele geçen buluntular, bölgedeki insan hareketliliğinin farklı tarihi dönemlere yayıldığını gösterdi. Taş blok ve heykel parçalarının önemli bir kısmının Yeni Krallık dönemine, özellikle de II. Ramses hükümdarlığına ait olduğu belirlendi. Alanda kireçtaşı, kırmızı granit ve şist türü taşların kullanıldığı tespit edilirken; seramik kalıntıları, fayans muskalar, pişmiş toprak ve kireçtaşından küçük figürinler, ostrakonlar ile adak levhaları kayıt altına alındı. Bu kalıntılar, alanın Üçüncü Ara Dönem, Geç Dönem, Batlamyus ve Greko-Romen dönemleri boyunca kesintisiz şekilde iskân edildiğini belgeledi.
Sekhmet Tapınağı ilk olarak 1959 yılında bir konut inşaatı sırasında tesadüfen keşfedilmiş, ardından Mısırlı arkeolog Mohamed Abdel Tawab El-Hetta tarafından 1961-1962 kazı sezonunda incelenmişti. 2015 yılındaki belgeleme çalışmalarının ardından başlatılan mevcut Mısır-Çin ortak görevi, tapınakta 1962'den bu yana gerçekleştirilen ilk kapsamlı kazı çalışması oldu. Eski Eserler Yüksek Konseyi Bilimsel İşler Sorumlusu Reham Zaki ile Şanghay Müzesi Müdür Yardımcısı Chen Jie liderliğindeki araştırma ekibi, önümüzdeki sezonlarda tapınak mimarisini belgelemeyi ve çevre alanlardaki kazıları sürdürmeyi planlıyor.
Neden önemli?1962'den bu yana bölgedeki ilk kazı olan çalışma, Sekhmet Tapınağı'nın dini önemini yitirdikten sonra da yerleşim yeri olarak kullanıldığını ve antik Memfis'teki gündelik yaşamın farklı dönemlerde kesintisiz sürdüğünü belgeliyor.
Şu ana kadar bildiklerimiz
- Mısır Eski Eserler Yüksek Konseyi ve Şanghay Müzesi heyetinin kazısında kerpiç konutlar, kireçtaşı şarap presi ve üzüm çekirdekleri bulundu.
- Buluntular arasında II. Ramses dönemine ait taş bloklar ve heykellerin yanı sıra fayans muskalar, ostrakonlar ve pişmiş toprak figürler yer alıyor.
- Tapınak ve çevresinde 1962'deki Mohamed Abdel Tawab El-Hetta kazısından sonraki ilk arkeolojik saha çalışması gerçekleştirildi.
Cevabı beklenen sorular
- Gelecek kazı sezonlarında Sekhmet Tapınağı çevresinde yapılacak mimari belgeleme çalışmalarının yerleşimin sınırlarına dair hangi yeni verileri sunacağı henüz bilinmiyor.
