NASA mühendisleri, Artemis II görevi sonrası Orion uzay aracının ısı kalkanında sadece dokuz noktada kömürleşme kaybı belirleyerek sistemin beklentileri karşıladığını açıkladı.
Üç noktada haber
Orion uzay aracı atmosfere girişte ses hızının 39 katına ulaştı ve dış sıcaklık 2.200 santigrat dereceyi aştı.
Artemis I uçuşunda ısı kalkanında 103 kömürleşme noktası görülürken Artemis II'de bu sayı dokuza geriledi.
Artemis II inişinde uzay aracı hedeflenen noktadan yalnızca 0,95 kilometre uzağa, San Diego açıklarına indi.
NASA, dört astronotu Ay çevresine taşıyıp Dünya'ya geri getiren Artemis II görevinin ardından Orion uzay aracının ısı kalkanına yönelik kapsamlı mühendislik analizlerini tamamladı. Uçuş sonrası değerlendirme incelemesi, Orion'un aerodinamik ve aerotermal performansının yer testleri ile uçuş öncesi simülasyonlara tam uyum sağladığını gösterdi. Mühendisler, atmosfere giriş sırasında yapılan yörünge değişikliği sayesinde kalkan üzerindeki çatlak ve kömürleşme kaybının Artemis I görevine kıyasla onda bire indiğini belirledi.
Yörünge Değişikliği ve Isı Kalkanı Performansı
Orion uzay aracı, Ay dönüşünde Dünya atmosferine girerken ses hızının 39 katına ulaştı ve gövde dış yüzeyinde 2.200 santigrat dereceyi (4.000 Fahrenhayt) aşan sıcaklıklara maruz kaldı. Bu zorlu koşullara rağmen kabin içi sıcaklık 20'li santigrat derecelerde (70'li Fahrenhayt) sabit tutularak mürettebat korundu. NASA'nın Ames Araştırma Merkezi'nde yürütülen ark jeti testlerinin ardından uygulanan yeni yörünge planında, aracın Pasifik Okyanusu'na inişine kadar atmosferde katettiği azami menzil kısaltıldı. Bu adım, kalkanın yüksek sıcaklık aralığında geçirdiği süreyi sınırladı.
Hasar Sayısında Belirgin Düşüş
Yapılan hassas ölçümlerde Orion, hedeflenen giriş arayüzünün 59 metre yakınına ulaştı ve San Diego açıklarındaki iniş noktasının 0,95 kilometre yakınına başarılı bir iniş gerçekleştirdi. Avcoat adlı aşındırıcı malzemeden üretilen 186 blokluk ısı kalkanında, Artemis I uçuşunda 103 noktada kömürleşme kaybı görülmüşken Artemis II'de bu sayı dokuza geriledi. Ayrıca uzay aracının 1.300 seramik karodan oluşan arka gövde korumasında, pencerelerde, iticilerde ve kapak sızdırmazlıklarında aşırı ısınma izine rastlanmadı.
Laboratuvar İncelemeleri ve Artemis III Hazırlıkları
Florida'daki Kennedy Uzay Merkezi'nden Alabama'daki Marshall Uzay Uçuş Merkezi'ne nakledilen ısı kalkanında ağustos ayında X-ışını taramaları ve numune analizleri başlatıldı. Mühendisler, lazer tarama verilerini uçuş öncesi ölçümlerle karşılaştırarak malzeme kaybını belirleme çalışmalarını sürdürüyor. Artemis III için üretilen Orion mürettebat modülünün ısı kalkanı temmuz ayı başında Kennedy'de monte edildi ve servis modülüyle birleştirilerek ilk güç verme testleri tamamlandı. Gelecek yıl alçak Dünya yörüngesinde gerçekleştirilecek görevde NASA astronotları Randy Bresnik, Frank Rubio, Andre Douglas ile Avrupa Uzay Ajansı astronotu Luca Parmitano yer alacak.
Neden önemli?Atmosfere giriş yörüngesinin kısaltılmasıyla kalkan hasarının onda bire düşürülmesi, Artemis III ve gelecekteki mürettebatlı Ay inişleri öncesinde astronot güvenliğini somut verilerle teyit ediyor.
Cevabı beklenen sorular
- NASA Marshall Uzay Uçuş Merkezi'nde süren malzeme testleri ve lazer tarama karşılaştırmaları nihai aşınma oranını nasıl belirleyecek?
- Artemis III'ün alçak Dünya yörüngesindeki iniş aracı buluşma testleri planlanan takvimde tamamlanabilecek mi?
Kaynaklar ve belgeler
Bu haberde kullanılan belgelere aşağıdaki bağlantılardan ulaşabilirsiniz.
