ABD Uzay Kuvvetleri desteğiyle hazırlanan RAND raporu, uydu imalatında çalışan sivil teknik iş gücündeki yetersizliğin olası krizlerde üretim hatlarında ciddi bir darboğaza neden olacağını tespit etti.
ABD Uzay Kuvvetleri tarafından finanse edilen ve düşünce kuruluşu RAND tarafından hazırlanan “Breaking Glass, Missing Hands” başlıklı araştırma raporu, uzay sanayiindeki sivil iş gücü açığının olası kriz dönemlerinde kritik bir üretim krizine yol açabileceğini ortaya koydu. Doğrudan uydu ve uzay sistemlerinin imalatında çalışan teknik iş gücünü inceleyen çalışma, bir çatışma anında ABD'nin karşılaşacağı temel sorunun yalnızca kaybedilen askeri uydulardan ibaret kalmayacağını, imha edilen araçların yerine hızla yenilerini koyacak nitelikli üretim kadrolarının bulunmadığını vurguluyor.
Araştırma bulgularına göre personel eksikliği özellikle üç ana alanda yoğunlaşıyor. Listenin başında tasarım ve üretim süreçlerini yöneten mühendisler yer alırken; temiz oda teknisyenleri, hassas kaynakçılar ve lehimciler gibi uzman teknik çalışanlarda da ciddi açıklar bulunuyor. Elektro-optik algılama sistemleri ve uzay şartlarına dayanıklı radyasyon zırhlama gibi ileri teknoloji gerektiren dar uzmanlık alanlarında ise nitelikli iş gücü bulmak çok daha zorlaşıyor. Hazırlanan raporda uzay sanayiinde nitelikli her bir uzman için yaklaşık 19 açık pozisyon bulunduğu ve sektöre yeni eleman kazandırmayı gerektiren güvenlik soruşturmalarının aylar sürmesinin kriz anlarında üretim hatlarına takviye yapılmasını engellediği belirtiliyor.
Mevcut üretim döngüleri de raporda ele alınan bir diğer temel darboğaz olarak öne çıkıyor. Günümüzde bazı karmaşık uydu sistemlerinin sıfırdan üretilip devreye alınması ortalama 10 yılı bulabiliyor. RAND analistleri, bir savaş ya da olağanüstü durum halinde bu üretim takviminin 12 ila 24 ay bandına çekilmesi gerektiğini hesaplıyor. Ancak mevcut teknik istihdam düzeyiyle bu hızlanmayı sağlamanın mümkün görünmediği ifade ediliyor. Bu doğrultuda raporda, hasar gören veya yok edilen sistemlerin birebir aynısını üretmeye çalışmak yerine; değişen harekat ihtiyaçlarına hızla uyarlanabilen, daha yalın ve süratle imal edilebilecek alternatif sistem tasarımlarına yönelinmesi öneriliyor.
Çalışmada sunulan çözüm paketi, sorunun büyüklüğüne kıyasla oldukça düşük bir maliyet tablosu ortaya koyuyor. RAND, sektördeki personel darboğazının aşılması amacıyla yıllık 4 milyon dolarlık burs programı, 1 milyon dolarlık kariyer tanıtım fonu ve 800 bin dolarlık tek seferlik iş gücü dönüşüm araştırması yapılmasını tavsiye ediyor. Söz konusu önerilerin toplam maliyeti, ABD Uzay Kuvvetleri’nin 2027 mali yılı için öngörülen 32 milyar dolarlık bütçesinin yaklaşık yüzde 0,016’lık cüzi bir kısmına denk geliyor.
Uzay sanayiindeki istihdam sıkıntısı, herhangi bir askeri kriz yaşanmasa dahi ABD'nin sivil ve ticari uzay ajandasını doğrudan zorlayacak bir boyuta sahip. Beyaz Saray'ın belirlediği resmi hedefler doğrultusunda, yıllık yaklaşık 200 olan fırlatma sayısının 2030 yılına kadar 1.000'in üzerine çıkarılması planlanıyor. Böylesi bir kapasite sıçraması, hem uydu montaj hatlarında hem de fırlatma sahalarındaki yer altyapısında görev yapacak çok daha fazla sertifikalı teknik uzmana ihtiyaç duyulduğu anlamına geliyor.
Neden önemli?Sektörde uzman başına 19 açık pozisyon bulunması, olağanüstü durumlarda uydu yenileme sürecini aksatırken Beyaz Saray'ın 2030 yılı için koyduğu 1.000 fırlatma hedefini de doğrudan riske atıyor.
Şu ana kadar bildiklerimiz
- RAND tarafından yayımlanan 'Breaking Glass, Missing Hands' başlıklı rapora göre uzay sanayiinde nitelikli her bir çalışan için yaklaşık 19 açık pozisyon bulunuyor.
- Barış döneminde yenilenmesi ortalama 10 yıl süren bazı uydu sistemlerinin olası kriz koşullarında 12 ila 24 ay içinde yeniden üretilmesi hedefleniyor.
- İş gücü açığını kapatmak için önerilen burs ve tanıtım programlarının toplam maliyeti, ABD Uzay Kuvvetleri'nin 2027 yılı 32 milyar dolarlık bütçesinin yaklaşık yüzde 0,016'sına denk geliyor.
Cevabı beklenen sorular
- ABD Uzay Kuvvetleri, RAND'in önerdiği burs ve iş gücü dönüşüm bütçelerini 2027 mali yılı planlarına dahil edecek mi?
- Aylar süren güvenlik soruşturmalarının kriz döneminde üretim hatlarını tıkamasını önleyecek hızlandırılmış bir prosedür geliştirilecek mi?
