Arktik fiyortlarında yapılan yeni bir araştırma, deniz mantarlarının çözünmüş organik maddeleri biyokütlelerine dönüştürerek karbonu deniz tabanı tortullarında depolayan önemli bir rol oynadığını ortaya koydu.
PLOS Biology dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, Arktik fiyortlarındaki deniz mantarlarının karbon döngüsünde göz ardı edilmiş bir rol oynadığını ortaya koydu. Almanya'daki Ludwig Maximilian Münih Üniversitesi'nden (LMU Münih) geomikrobiyolog William Orsi ve meslektaşları, Norveç'teki Kongsfjorden adı verilen bir kıyı giriş bölgesinden aldıkları deniz suyu ve tortul örneklerini inceledi. Çalışma, deniz mantarlarının çözünmüş, serbest dolaşan amino asitleri kendi bünyelerine katarak karbon ve azotu hapsettiğini ve böylece karbon depolamasına önemli ölçüde katkıda bulunduğunu niceliksel olarak gösteren ilk çalışma oldu.
Araştırmanın baş yazarı Juan Carlos Trejos-Espeleta, Arktik Okyanusu'ndaki mantarların yüksek metabolizma verimlilikleri sayesinde tortullarda karbon depolanmasına önemli katkı sağlayabildiğini belirtiyor. Bu durum, deniz tabanının altında depolanan tüm karbonun yüzde 10'undan fazlasını barındıran Arktik fiyortları için daha önce bilinmeyen bir mikrobiyal karbon depolama mekanizması olarak öne çıkıyor. Ekip, buzullardan fiyort içindeki deniz suyuna ve tortullara kadar çeşitli ortamlardan örnekler topladı ve bu hassas ekosistemlerin anlaşılmasının önemine dikkat çekti.
Araştırma, su altı tortullarının, karadaki topraklarda olduğu gibi, mantarlar ve prokaryotlar (bakteri ve arkeler) karışımıyla dolu olduğunu gösterdi. Moleküler mikolog Marlis Reich'in belirttiğine göre, kolayca parçalanabilen çözünmüş organik maddenin öncelikle bakterilerin nişi olduğu düşünülüyordu; ancak bu yeni çalışma bu paradigmayı değiştirdi. Mantarların organik madde tüketiminde daha büyük katkı sağladığı örneklerde, prokaryotların daha baskın olduğu örneklere kıyasla çok daha az karbondioksit salımı gerçekleşti. Şaşırtıcı bir şekilde, deniz tabanındaki mantar-prokaryot biyokütle oranı karadaki topraklardan çok daha yüksekti.
Fiyort tortullarında 80'den fazla farklı mantar türünün bu doğal karbon yakalama olayına katıldığı belirlendi; bunlardan 34'ü Alatospora cinsine ait 'akuatik hifomisetler' grubuna dahil. Bu deniz tabanı mantarları, oksijenin az olduğu anoksik koşullarda bile amino asitleri verimli bir şekilde tüketmeye devam etti. Bu sonuçlar, Arktik fiyortlarının önemli karbon tutma noktaları olduğunu ve mantarların bu sistemlerde oynadığı rolün daha fazla incelenmesi gerektiğini vurguluyor. Araştırmacılar, hızla değişen Arktik ekosistemlerinin anlaşılması için mantarların karbon döngüsündeki kilit rolünün göz ardı edilmemesi gerektiğini belirtiyor.
Neden önemli?Bu keşif, küresel karbon döngüsünün daha önce bilinmeyen bir yönünü aydınlatarak iklim değişikliği araştırmalarına yeni bir boyut kazandırıyor ve Arktik ekosistemlerinin korunması için mantarların önemini vurguluyor.
Şu ana kadar bildiklerimiz
- Araştırma, Arktik fiyortlarındaki deniz mantarlarının karbon ve azotu tortullara hapsederek karbon depolamasına önemli katkı sağladığını niceliksel olarak gösterdi.
- Deniz tabanındaki mantar-prokaryot biyokütle oranı karadaki topraklardan daha yüksek çıktı ve mantarlar oksijenin az olduğu koşullarda bile verimli çalışıyor.
- Arktik fiyortları, deniz tabanının altında depolanan tüm karbonun yüzde 10'undan fazlasını barındırıyor ve mantarların bu depolamadaki rolü ilk kez belirlendi.
Cevabı beklenen sorular
- Arktik ekosistemlerindeki hızlı değişimler, deniz mantarlarının karbon depolama kapasitesini nasıl etkileyecek?
- Bu deniz mantarı türlerinin küresel okyanuslardaki dağılımı ve karbon döngüsüne katkıları ne düzeyde?
