Caltech araştırmacıları tarafından geliştirilen ve DARPA tarafından finanse edilen ASTRA robotu, uzayda astronot yardımı olmadan kompozit boruları ve alüminyum bağlantıları birleştirerek 1,4 metrelik anten yapısının ilk bölümünü kurdu.
Üç noktada haber
ASTRA robotu, kompozit fiber tüpleri ve alüminyum bağlantı parçalarını adım adım birleştirerek 1,4 metrelik yansıtıcı antenin ilk modülünü otonom olarak inşa etti.
Proje, Caltech araştırmacıları tarafından geliştirildi ve ABD Savunma İleri Araştırma Projeleri Ajansı (DARPA) NOM4D programı kapsamında finanse edildi.
DARPA'nın NOM4D programı kapsamındaki bir diğer projede, Illinois Üniversitesi ekibi yıl bitmeden Uluslararası Uzay İstasyonu'nda sıvı malzemeleri katıya dönüştürme testleri yapacak.
Uzay araştırmalarında taşıma kapasitelerinin ve roket gövde çaplarının getirdiği boyut sınırlamaları, yörüngede insan müdahalesine ihtiyaç duymadan yapı kurabilen robotik sistemlerle aşılıyor. Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü (Caltech) araştırmacıları tarafından geliştirilen Otonom Uzay İçi Gerilimli Reflektör Düzeneği (ASTRA), uzayda astronot desteği olmaksızın kendi başına yapı inşa eden ilk robotik sistem oldu. ABD Savunma İleri Araştırma Projeleri Ajansı (DARPA) tarafından finanse edilen görevde robot, fırlatma sırasında sıkıştırılmış halde taşınan yapı bloklarını yörüngede adım adım bir araya getirdi.
ASTRA operasyonu sırasında robotik düzenek, bir dizi kompozit fiber tüp ile alüminyum bağlantı parçasını planlanan sırayla birleştirdi. Bu süreç sonucunda, tamamlandığında derin uzay iletişimi ve gözlemlerinde kullanılması hedeflenen yansıtıcı antenin 1,4 metrelik ilk bölmesi başarıyla kuruldu. Robot, tamamlanan her bir bileşeni mevcut taşıyıcı iskelete kenetleyip ardından bir sonraki yapı elemanının montajına geçerek insan operatörlerin anlık komutlarına ihtiyaç duymadan çalıştı.
Caltech ASTRA ekibinin lideri havacılık ve uzay mühendisi Sergio Pellegrino, bu ölçekte ve karmaşıklıktaki bir yükün kısa bir takvimde geliştirilmesinin küçük ekipleri için zorlu bir süreç olduğunu, gösteri görevinin tamamlanmasıyla birlikte yeni araştırma yollarını değerlendirmeye başladıklarını belirtti. Geleneksel uzay görevlerinde yapılar ya tek parça halinde roketlere sığacak şekilde katlanıp hedefte açılıyor ya da astronotların parça parça birleştirmesine dayanıyordu. Pellegrino, yerde üretilip roketle fırlatılamayacak kadar büyük boyutlara ulaşıldığında yapıların doğrudan uzayda inşa edilmesinin tek seçenek haline geldiğini, bu yöntemin astronomi ve astrofiziğin yanı sıra uzaydan kablosuz güneş enerjisi iletimi için kilometrelerce genişlikteki panellerin kurulumunda kritik rol oynayacağını vurguladı.
Proje, DARPA'nın 2022 yılında uzay yeteneklerini artırmak amacıyla başlattığı Yeni Yörünge ve Ay Üretimi, Malzemeler ve Kütle Verimli Tasarım (NOM4D) programı bünyesinde yürütülüyor. NOM4D program yöneticisi Andrew Detor, geleceğin uzay ekonomisinde büyük boyutlu yakıt depoları, yaşam alanları ve evrenin sınırlarını inceleyecek dev radyo antenleri kurulabilmesi için bu tür otonom üretim yöntemlerinin temel hızlandırıcı olduğunu aktardı. Program kapsamındaki bir sonraki aşamada ise Illinois Üniversitesi Urbana-Champaign ekibi, Uluslararası Uzay İstasyonu'nda sıvı malzemeleri katı yapı bloklarına dönüştüren üretim deneylerini yıl bitmeden başlatacak.
Neden önemli?Fırlatma roketlerinin hacim kısıtlamalarını aşan otonom yörünge montajı, gelecekte yüzlerce metre büyüklüğündeki uzay teleskoplarının, derin uzay yakıt depolarının ve yörüngesel güneş enerjisi santrallerinin doğrudan uzayda kurulmasına imkan tanıyabilir.
Cevabı beklenen sorular
- ASTRA mimarisinin yüzlerce metrelik devasa reflektör antenleri ve güneş panellerini inşa edebilecek ölçeğe ne zaman ulaşacağı belirsizliğini koruyor.
- Yörüngede otonom inşa edilen modüler yapıların uzun vadeli uzay radyasyonuna ve aşırı sıcaklık dalgalanmalarına karşı dayanıklılığı sonraki testlerde değerlendirilecek.
Kaynaklar ve belgeler
Bu haberde kullanılan belgelere aşağıdaki bağlantılardan ulaşabilirsiniz.
